In de zomer van 2025 bracht de Britse singer-songwriter Michael Kiwanuka naar buiten dat hij te kampen had met gezondheidsproblemen, waardoor hij meerdere optredens moest afzeggen. Naar nu blijkt gaat het om beroerte (onbekend of het hier een herseninfarct of -bloeding betreft), waarvan hij nog steeds herstellende is. De release van zijn album FUDGE (dat al voor hij ziek werd was afgerond) werd uitgesteld naar vandaag.
De aftrap van het iets meer dan een uur durende album wordt verzorgd door de Amerikaanse jazzpianist Chick Corea. Hij legt in het lied Summer Clothes een paar zinnen uit wat voor hem de kern van muziek maken is. Geparafraseerd zegt Corea: wat jij mooi vindt, ís mooi. Kiwanuka slaat hiermee een piketpaal in de grond die dienstdoet als artistiek manifest voor het album dat hij zelf produceerde. FUDGE is, vergeleken met de lovend ontvangen voorganger Small Changes (2024), “kleiner en persoonlijker”, zoals hijzelf eind september aangaf in een zeldzaam interview met de Engelse krant The Guardian.
In het lo-fi opgenomen California klinkt wat onbestemde wanhoop door, mede door de wrange tekst in de wetenschap dat Kiwanuka ten minste vijf maanden in het ziekenhuis heeft gelegen alvorens hij naar een revalidatiecentrum ging: ‘I need love, love, love to take me home/I’ve been gone, gone, gone for way too long.’ Love In My Heart is zo’n typische Kiwanuka-song waar hij inmiddels bijna patent op heeft: warme, gedragen soul die gedurende de zeven minuten die deze track duurt, langzaam overgaat in psychedelische vervoering. De arrangeur van de strijkpartijen is Rosie Danvers. Zij werkte eerder samen met Kiwanuka, bijvoorbeeld op Cold Little Heart (2016); een song die internationaal als een van de grootste moderne klassiekers wordt gezien.
Toch bevat FUDGE ook een aantal dertien-in-een-dozijn-liedjes. Geen slechte songs, allerminst, maar songs die minder beklijven en meer tot doel lijken te hebben een bepaalde sfeer te bestendigen. Kiwanuka beheerst het creëren van sfeer inmiddels tot in de puntjes, maar soms gaat hij zo op in zijn comfortabele muzikale universum dat een nummer daardoor niet echt een eigen identiteit weet te ontwikkelen. Across The Sky is hierin exemplarisch. Ook You Sent Me Flying doet een duit in het zakje. Hier geldt dat de track prima in elkaar zit, maar de Kiwanuka-ingrediënten van een warme bas, lome groove, de gelaagde zang en de melancholie die (met behulp van een steelgitaar) als een waas over alles heen liggen, verrassen inmiddels weinigen meer.
Sing tapt op dat punt uit een heel ander vaatje. De breekbare manier waarop Kiwanuka zingt mede door gebruik te maken van zijn kopstem, doet ergens denken aan de veel te jong overleden Nick Drake. Drake had het vermogen om bijna terloops te zingen en je toch het gevoel te geven dat er iets heel persoonlijks op het spel stond. Bij Kiwanuka, specifiek in dit lied Sing, gebeurt iets soortgelijks. Zijn stem heeft datzelfde terloopse, maar met meer warmte en soul. Alsof je even niet naar een zanger luistert die iets voor je uitvoert, maar naar iemand die hardop denkt. Wat beiden ook bewerkstelligen als hun kopstem tegen het valse aanschurkt, is je het gevoel geven dat ze iets proberen uit te drukken waarvoor hun stemmen eigenlijk tekortschieten. Bij Drake zit daar iets eenzaams in. Bij Kiwanuka hoor je eerder een soort wanhopige hoop.
Dan tot slot het lied Swings and Roundabouts. ‘Life has a way/Swings and roundabouts’, zingt Kiwanuka. Vrij vertaald: het leven gaat zoals het gaat, met zijn ups en downs. Woorden die met de kennis van nu bijna troostend profetisch klinken. FUDGE als album heeft meer van dat soort optillende uitschieters, maar zal desondanks niet bij iedereen het water in de mond doen lopen. Daarvoor is het album net te lang en niet elke track rechtvaardigt deze speelduur. FUDGE is grotendeels prachtig, maar ook bitterzoet. Soms bijna op het profetisch wrange af. Zelfs van een lekkernij gemaakt van boter, suiker en melk kan een mens te veel consumeren.
Enthousiaste recensenten en spotters gezocht voor Nieuweplaat
